د قبیلو تاریخ

کرلاڼي څوک دي؟ د حقیقت، تاریخ او بې بنسټه کیسو منطقي او څېړنیز رد

د کرلاڼي پښتنو قبیلو په اړه د بې بنسټه کیسو منطقي او تاریخي رد، چې د دوی لرغونتوب او په پښتون تاریخ کې د دوی بنسټیز رول ثابتوي.

تصدیق شوې سرچینهسبحان عثمان خېل · 19 September 2026 · 8 دقیقې لوست
کرلاڼي څوک دي؟ د حقیقت، تاریخ او بې بنسټه کیسو منطقي او څېړنیز رد

نن سبا په ټولنیزو رسنیو کې ځینې خلک د تاریخي ناپوهۍ له امله دا ادعا کوي چې پښتانه یوازې درې ډلې (سړبن، غورغښت او بېټن) دي او کرلاڼي کومه جلا قبیله نه ده. ځینې بیا د مغولو د دورې لیکنو ته په اشارې د کرلاڼیو د اصل په اړه په لار کې د موندل شوي ماشوم یا د کڑاهۍ (دیګ) په بدل کې د اخیستل شوي ماشوم کیسې کوي. راځئ چې دا بې بنسټه کیسې په منطقي، ژبني او تاریخي ډول رد کړو.

**۱. د بني اسرائیلو د نظریې منطقي او تاریخي رد**

په اوولسمه پېړۍ کې نعمت الله هروي په "مخزن افغاني" کې هڅه وکړه چې پښتانه د یعقوب (ع) او قیس عبدالرشید سره وتړي. خو د بخت نصر له دورې (۵۸۶ ق.م) نه تر اوومې زېږدیزې پېړۍ پورې له ۱۲۰۰ نه تر ۱۵۰۰ کلونو پورې هېڅ تاریخي سند نشته.

ډي این اې او ژبپوهنه: عصري ډي این اې او ژبپوهنې دا نظریه په بشپړ ډول رد کړې ده. پښتانه د اندو-ارین/اندو-ایرانیانو له توکمه دي او له سامي/یهودي قومونو سره یې هېڅ تړاو نشته.

**۲. په لار کې د موندل شوي ماشوم او دیګ کیسه**

د مخزن افغاني لیکوالان درباري مورخین وو چې د قبایلي سیمو له جغرافیې او ژبې سره بلد نه وو. دا کیسه چې یو ماشوم وموندل شو او د کڑاهۍ په بدل کې واخیستل شو، یوازې تشه افسانه ده. آیا د وزیرو، مسیدو، اپریدیو، خټکو، بنګښو، اورکزو او نورو په څېر لویې قبیلې د یوه نامعلوم ماشوم اولاده کېدای شي؟ هېڅکله نه!

د مغولو په دوره کې کرلاڼیو قبیلو د مغولو واکمني ونه منله او کلک مقاومت یې وکړ (لکه د روښانیانو غورځنګ او خوشحال خان خټک). درباري مورخینو د هغوی د سپکاوي لپاره دا کیسې جوړې کړې.

**۳. حقیقت: کرلاڼي تر ټولو اصلي او لرغوني پښتانه دي**

**د پکتیا او پکت تاریخي ثبوت:** ۲۵۰۰ کاله وړاندې یوناني مورخ هیروډوټس د "پکت" (Pactyans) یادونه کړې چې د سلیمان غره او سپین غره په سیمو کې اوسېدل. دا همدغه کرلاڼي (اپریدي، خټک، وزیر او نور) وو.

**سوچه پښتو ژبه:** د ژبپوهانو په وینا، د کرلاڼیو پښتو (چې سخته پښتو هم بلل کېږي) د پښتو تر ټولو لرغونې بڼه ده. دا د دې ثبوت دی چې دوی په خپلو غرونو کې خوندي پاتې شوي او له نورو سره نه دي ګډ شوي.

**د پښتونولۍ روح:** کرلاڼیو تل ازاد ژوند کړی او د ډیلي یا کابل غلامي یې نه ده منلې. که پښتونولي "ازادي" وي، نو کرلاڼي د پښتونولۍ اصلي انځور دی.

**۴. پایله**

کرلاڼي کومه وروسته جوړه شوې قبیله نه ده، بلکې دوی د پښتون قوم بنسټ دي. د مخزن افغاني غوندې افسانوي کتابونه د پښتنو د تاریخ علمي سرچینه نه شي کېدای.

سرچینې

  1. 1.The Pathans: 550 B.C.-A.D. 1957 — Olaf Caroe
  2. 2.The Histories (Book III & IV) — Herodotus
  3. 3.The Peoples of Pakistan: An Ethnic History — Yu. V. Gankovsky
  4. 4.Pashtun Qabail (پشتون قبائل) — Dr. Bahadur Shah Zafar Khattak
  5. 5.Archaeological Reconnaissances in North-Western India and South-Eastern Iran — Sir Aurel Stein