استعماري اداره

په وزیرستان کې د برتانوي سیاسي نظام جوړښت او لړۍ

له ۱۸۹۴ څخه تر ۱۹۲۳ پورې استعماري ادارې د مواجبو، جرګو، جریمو او لارو یو بشپړ سیستم جوړ کړ. له اسنادو څرګندیږي چې غیر مستقیم واکمني په حقیقت کې څه وه.

تصدیق شوې سرچینهد پوهان د څېړنې څانګه · 4 March 2026 · 9 دقیقې لوست
په وزیرستان کې د برتانوي سیاسي نظام جوړښت او لړۍ

د "سیاسي کنټرول" اصطلاح په سرحدي اسنادو کې خورا ډېره راځي خو ډېر لږ تعریف شوې ده. په رسمي دوسیه کې کړنلارې خوندي دي: چا ته په کومه نېټه پیسې ورکړل شوې او په بدل کې یې څه غوښتل کېدل.

لومړنی عنصر مواجب و. په ټانک کې ساتل شوي کتابونه د ټاکلو ملکونو نومونه او تادیات ثبتوي. دا معاش نه و بلکې د سیاسي فشار وسیله وه چې د لارو د بندېدو پر مهال درېده او د ضمانت په بدل کې بېرته ورکول کېده.

دویم عنصر جرګه وه. رسمي مکتوبونه جرګه د پرېکړو د منلو وسیله بولي خو اسناد ښيي چې ډېری وخت قبیلو هم خپلې غوښتنې پر حکومت منلې دي.

دریم عنصر سړکونه وو. تر ۱۹۲۰ وروسته رزمک ته پاخه سړک حکومت ته د دایمي اډو امکان برابر کړ.

دا ټول اسناد استعماري ادعاوې سمې نه ثابتوي، خو لوستونکي ته دا توان ورکوي چې ادعاوې د مواجبو له کتابونو او جریمو سره پرتله کړي.

سرچینې

  1. 1.Mizh: A Monograph on Government Relations with the Mahsud TribeEvelyn Howell, pp. 40–72Government of India Press
  2. 2.Correspondence on the Jandola–Ladha roadProvincial Archives, Peshawar — PWD series
  3. 3.Notification constituting the NWFP, 9 November 1901India Office Records